به انتهای خط اول زندگیام نزدیک شدهام.
باید نقطه بگذارم و از سر خط بعد، آغاز کنم.
یادم باشد،
انتهای خط اول نقطه بگذارم نه کاما.
پس
نقطه سر خط.
به انتهای خط اول زندگیام نزدیک شدهام.
باید نقطه بگذارم و از سر خط بعد، آغاز کنم.
یادم باشد،
انتهای خط اول نقطه بگذارم نه کاما.
پس
نقطه سر خط.
ماشینها پشت سر هم در یک صف قرار دارند. پسری مشکی پوش با تهریش سه روزه، پارچهای در دست دارد که با آن شیشههای عقب ماشینهای در صف را پاک میکند. همکارش پسری است جین پوش با تیشرت مشکی و کلاهی با مارک نایک زرد، بر روی صندوقعقب پرایدی نشسته و با رنگ سفید بر روی شیشه عقب پراید مینویسد « عشق است ابوالفضل ». پسرکی دیگر حدودٱ دوازده،سیزده ساله، او هم مشکی پوش، سطل رنگ در دست، با قلمش بر روی نوشته رنگ قرمز میپاشد؛ مثلا خون است. همه اینها، صلواتی است.
انتخاب رنگ و جنس پارچه با خیاط بود؛ پارچهی سرنوشتم را میگویم. مدل دوختش را من انتخاب کردم. خیاط برش زد، کوک زد و پِرو نکرده، برایم دوخت. پوشیدمش. دوستش نداشتم. به خیاط گفتم:« بشکاف، دوباره بدوز ». خیاط گفت:« نمی شود؛ تو این مدل را انتخاب کردی. نکردی؟ ».
یکی بود یکی نبود. زیر گنبد کبود غیر از یکیِ مهربان هیچکس نبود. یک روز یکیِ بود، تصمیم گرفت دنبال یکیِ نبود، بگردد. یکیِ مهربان گفت«برو بالا دنبالش بگرد». رفت بالا، ماست بود، راست بود ولی یکیِ نبود، نبود. آمد پایین، دوغ بود، دروغ بود ولی یکیِ نبود، بود. حالا قصه اینه: یکیِ بود، بود؛ یکیِ نبود، هم بود ولی دروغ بود.
قلب پارچهای قرمز از جنس مخمل، دو بسته شکلات تختهای، خرسکی از جنس عروسک و بعضی دیگر خری یا سگی، یک شاخه گل رز قرمز از جنس پلاستیک در جعبهای مکعبی از جنس پلاستیک شفاف، پُر شده از پوشال، چیده شده بود و روبانی قرمز دورتادور جعبه و پاپیونی به رنگ نقرهای روی روبان. اینها را پشت ویترین عروسکفروشی دیدم و دخترکی که هنوز خط ابرویی نداشت و فرم مدرسه به تن داشت قیمت جعبهی جادوی عشق( این نام را من میگویم) را از فروشنده پرسید...
اوه! فهمیدم، روز valentine نزدیک است. دو، سه سالی است این روز مُد شده است(البته در ایران). این مُد را زیاد دوست ندارم ولی والنتین، آن کشیش مهربانِ خوشفکر را دوست دارم.
اعتراف جدیدی نیست قبلا هم گفته بودم که در حساسترین مراحل زندگیام مانند خرِ زباننفهم تصمیم
گرفتهام و عمل کردهام ولی حرف تازهام این است که یک روز زندگی خریام را با صد روز زندگی انسانی عوض نمیکنم. چون زندگی من فقط بوی پشکل(به دنبال کلمه زیباتری بودم، سَرکین را در دهخدا پیدا کردم ولی خیلی به دلم ننشست؛ شرمندم همان پشکل بهتر است) میدهد ولی زندگی انسانی* بوی بیمعرفتی، نامردی، همنوعکُشی و ... حالا نگو «بازم یک حرف خرانه؟».
* کلمهای زیبا و سرگردان در کتابها و البته دنیای واقعی
اینها را به شانس میگویم: شانس عزیزم، کاش قبل از آمدنت زنگ زده بودی که در خانه بمانم و در را برویت باز کنم. دیر رسیدم؛ رفته بودی. تقصیر من نبود، تقصیرکار همان خدای مهربان بود که کسی جرات محکوم کردنش را ندارد و من امروز جراتش را پیدا کردهام و محکومش میکنم چون او تنها کسی بود که میدانست سالهاست که منتظر آمدنت هستم. به گمانم دیشب، بزرگخدای(که به بزرگیاش شک دارم)، گوشهای نشسته بود و به من، که در پشت برفها مانده بودم و تلاش میکردم زودتر به خانه برسم و در را به رویت باز کنم، میخندید و به ابرهایش دستورمیداد«ببارید»؛ دیشب بازیچهاش بودم. رضا میگوید:«مصلحت» و من متنفرم از این کلمه. سالها نتوانستنهایم را بر گردن صلاح و مصلحت انداختم، نتیجهای نداشت جز تسکین موضعی.
راستی شانسیجان، تو دیشب از کدام راه آمدی که پشت برف نماندی؟
شاعری، کنار شومینهی گرمش نشسته بود و به گلدانهایش نگاه میکرد و در وصف گُل، شعر میسرود بیآنکه بداند گلهایش تشنه آبند.
دیروز:
دو ماه پیش تصادف کردم با مردی حدودٱ 37 ساله، سوار بر موتور. از فرعی به اصلی میآمد. ندیدمش و ... بَنگ. ترسیده بودم. از ماشین که پیاده شدم دیدم، موتورسوار، بیهوش، کنار خیابان افتاده و چند متر آنطرفتر موتورش. هنوز هیاهو و حرفهای مردم در گوشم است، همان حرفهایی که بهش میگوییم:«فحش».
امروز:
هر بار که به دیدار موتورسوارِ دیروز، اوه نه! ویلچرسوارِ امروز، میروم، لبخند میزند. گاه منرا میشناسد و گاه، مثل خاطراتش به یاد نمیآورد. لبخندش را که میبینم احساس خفگی پیدا میکنم. هر بار با لبخندش منرا دار میزند. موقعیت غمانگیزی است.
فردا:
به خاطرههایم نگاه میکنم؛ به شاهکارهایم که لابهلای آرشیو وبلاگم، گُم شدهاند؛ چه زود.
بوی رنگ. اسباب و اثاثیهها وسط اتاق پذیرایی، روی هم مثل کوه ، پارچهای سفید رویش. کف خانه پوشیده از روزنامه و سطلهای پر از رنگ و تینر. مرد نقاش که شاگردش بهش میگفت:«اوس حمید»، دیوارهای پذیرایی را رنگ میزد؛ بهش میگفت«مغز پستهای». شاگردش درهای اتاقها را رنگ میزد؛ سفید. مادر گوشهای ایستاده بود و کاتالوگ رنگها را نگاه میکرد و زیر لب میگفت:«صورتی، لیمویی». مرد نقاش گفت:« دیوار اتاقخواب صورتی باشد، دلبازتره ». مادر همانطور که چشمش به کاتالوگ بود گفت:« دیوارها صورتی، سرویس خواب گلبهی، سقف هم سفید... خوباه اوس حمید؟». مادر از یکنواختی خسته شده بود. می خواست همهچیز را رنگ کند. پسرکی که عینک آفتابی بر چشم داشت رد صدای مادر را گرفت و کورمال کورمال از کنار سطلهای پر از رنگ گذشت و به مادر رسید و گفت:«مامان، این عصا را هم رنگ میکنند؛ از سفید خسته شدم».
در بینتان کسی هست به زبان باغچهبان مسلط باشد؟ میخواهم عنوان این پست را ترجمه کند و آموزشم دهد.
ساعت 7 شب، در خیابان چهارباغ، منتظر تاکسی بودم. سردم بود. شالگردنم را بهگونهای روی صورتم پیچیده بودم که تنها چشمهایم پیدا بودند. پیکانی ترمز کرد؛ شخصی بود. به راننده نگاه کردم. میانسال بود، حدودٱ نیم قرنی از به دنیا آمدنش میگذشت؛ بهنظر قابل اعتماد. گفتم:«دربست، آپادانا». گفت:«بیا بالا». سوار شدم. بوی سیگار و عطر در فضای ماشین پیچیده بود؛ شبیه بوی امامزادهها. با وجود سرمای بیرون کمی شیشه ماشین را پایین کشیدم و همچنان شالم را روی صورتم بسته نگه داشتم. راننده گفت:« سردتان میشود، بیایید جلو بشینید». متوجه منظورش نشدم. گفتم:«نه. مرسی». کمی جلوتر پیچید در خیابان آمادگاه. آهسته حرکت میکرد. من تابلوی مطبها را نگاه میکردم. پرسید:«حالا آپادانا کجاست؟». با تعجب گفتم:« نمیدانید؟ اگر مسیرتان نیست پیاده میشوم». جوابی نداد. چند متری هنوز نرفته بود که، راهنما زد، آهسته کنار رفت و ایستاد. سرش را به سمتم چرخاند و گفت:«آبمیوه میل دارید؟». تازه منظورش را از این سئوالوجوابها فهمیده بودم. ترسیدم ولی اجازه ندادم متوجه ترسم شود. بیاختیار مقنعهام را جلو کشیدم. اخم کردم و با عصبانیت گفتم:«نهخیر». به سئوال قبلیاش فکر میکردم که دوباره پرسید:«شما مجردید؟». گفتم:« متاهلم. سئوالی هست؟». یکدفعه زد روی ترمز و گفت:«فکر کردم مجرد هستید و با هم به گردش میرویم. آپادانا مسیرم نیست؛ پیاده شوید». با عصبانیت گفتم:«لطف کنید دور بزنید و سر ایستگاهی که سوارم کردید، پیادهام کنید». حرفی نزد و به راهش ادامه داد. از چراغ سهزمانه سر پلفردوسی که رد شد با کمال خونسردی پرسید:« شما رفیقی ندارید مجرد و اهل عشق باشد؟». جوابی برای گفتن نداشم. به خودم گفتم:« باید پیادهروی در هوای سرد و گوش دادن به صدای باد که لای برگها می پیچد، لذتبخش باشد». از ماشین پیاده شدم. ساعت 7:25 شب، پل فردوسی، پیاده، من به راه خودم رفتم و او به راه خودش.
دیشب از کنار ماشینعروسی رد شدم؛ پژو 206 صندوقدار نقرهای، همان که از عقب مثل صورت بچهای است که انگار گوشه لپهایش کشکی قایم کرده. ماشین با میوه و عروسک تزئین شده بود نه با گُل. سقفش پُر بود از میوه. به یاد مدل موی خانمهایی افتادم که گاهی در عروسیها میبینم؛ شینییون را همینجوری مینویسند؟
آناناسی در وسط و خیارهایی دورش چیده شده بود. مثل خورشیدی که در بچگی میکشیدیم؛ یک دایره و خطهایی بلند و کوتاه از دایره بیرون زده. روی خیارها، سیب، پرتقال، کیوی، انار و لیموی شیرازی به صورت ناهماهنگ (به قول هنرمندان، کوبیسم) چیده شده بود. گاه موزی در آن بین سرک میکشید. مثل منِ فضول که سرک میکشیدم دستهگل عروس را ببینم. فکر میکردم شاید عروس بهجای گل یک سبد میوه در دست دارد. جلوی کاپوت ماشین هم دو عروسک (از بچگیم میگفتم:«خرس» ولی بچههای امروز میگویند:«تِدی») گذاشته بودند. خرسها در دستشان قلب قرمزی بود که رویش نوشته شده بود:«Love»؛ عروس حدودٱ 20 ساله و داماد 22 ساله بود.
قرار بود برای رسیدن به شهر بدوی. وقتی تردمیل را بهجای زمین انتخاب کردی، دیگر چه انتظاری برای رسیدن داری؟
نام این کودک نوشآفرین است؛ متولد 1305. بیش از هفتاد سال است درون یک قاب قدیمی ایستاده و نگاه می کند؛ جدی است. لبخندی در چهرهاش نیست، شاید عکاس فراموش کرده بگوید:«لبخند بزن». نوشآفرین آن لحظه، درعکاسخانه، نمیدانست روزی بزرگ میشود، ازدواج میکند، دختری به دنیا میآورد؛ نامش اشرف و دختر اشرف، شراره، هفتادوپنج سال بعد، ساعتها به چهره معصومش نگاه میکند و از او مینویسد، میداند که هیچوقت اینها را نمیخواند. دختر کوچولوی پنجساله دیروز با کلاه و دامن دورچین و شنل قیطاندوزی شده و گالشهای چرمی، مادربزرگ هشتادساله امروز است با چادرمشکی. او مرواریدی است نه در دل صدف، در خانهای کوچک، در انتهای بنبستی، در یکی از خیابانهای پائین شهر. این خانه پناهگاه من است و او همدمم. سواد دانشگاهی ندارد ولی حرفها و قصههایش دلنشین است. او را دوست دارم و گاهی فراموشش میکنم. شاید این فراموشی کوچکترین ارمغان کار، پول و زندگی صنعتی باشد.
پیرمردی حدودٱ هفتاد ساله با موهایی سفید و گاه سیاه بیناش و عینک کائوچویی قهوهای با شیشههایی ضخیمتر از ته استکان در خیابان نظر، روبروی شیرینیفروشی ستوده، در پیادهرو گُل میفروشد. مشتریاش هستم. گلهایش در سه سطل پلاستیکی قرمز که یکیاش دستهاش شکسته قرار دارد؛ رز، نرگس و زنبق. گران نمیفروشد. تزئین نمیکند. این تنها گلفروشی است که فهمیده کاغذهای رنگی، گونی و پوشال، گل را زیباتر که نمیکند، زشتتر هم میکند. دیروز از خیابان نظر رد میشدم. پیرمرد نشسته بود. چشمهایش بسته بود. اول فکر کردم نکند سکته کرده... خوب که نگاهش کردم، فهمیدم خواب است. صورتش خسته بود. چند لحظه بعد چشمهایش را باز کرد. گفت:«خانم گل میخواهی؟». با لبخند گفتم:«نه» و آرام که نشنود گفتم:«نگرانت بودم پیرمرد». لبخند زد. یک دسته نرگس به طرفم گرفت و گفت:«بیا، مجانی». چشمهایش برق خاصی داشت. میخندید. مات بودم. نرگسها را گرفتم. گفتم:«باید پولش را بگیری». گفت:«نه. مجانی دادم». به زور پولش را دادم. خداحافظی کردم و رفتم. با خودم گفتم:«نیاز او پول نبود؛ محبت بود».
همیشه زنگ انشاء را دوست داشتم و برای نوشتن انشاء عزا نمیگرفتم. اولین باری که انشاء ننوشته سر کلاس رفتم، دوم دبیرستان بودم. شب قبلش، من و برادرم تا پنج صبح فیلم میدیدیم؛ تازه ویدئو خریده بودیم. فردا به امید اینکه خانم یزدانی (معلم فارسیمان) برای خواندن انشاء صدایم نزند به مدرسه رفتم.
زنگ انشاء. آرزو شرکت، نفر پنجمی بود که انشایش را خواند. من خوشحال بودم خانم یزدانی از لیست حضوروغیاباش، از حرف «ش» آرزو را صدا زد و دیگر منرا صدا نمیزند. آرزو هنوز ننشسته بود که خانم یزدانی بدون اینکه به لیستش نگاه کند به من اشارهای کرد و گفت:« بیا». با اعتمادبهنفس، دفترم را برداشتم و رفتم. در فاصله بلند شدن از صندلی تا رسیدن پای تختهسیاه، تصمیم گرفتم انشای ننوشتهام را از حفظ بخوانم. حدود سه دقیقه چشمم به صفحه سفید دفترم بود و میخواندم. هنوز حرفهایم تمام نشده بود که زنگ مدرسه را زدند. خوشحال شدم؛ فرصت نشد دفترم را امضاء کند. نفهمید. همهی اینها را چرا گفتم؟
پنجشنبه، سر کلاس مدیریت استراتژیک، استادمان که نامش را نمیدانم، قصه شیر و غزال را تعریف کرد(همان که هر روز صبح غزال با این فکر از خواب بیدار میشود که باید از سریعترین شیر سریعتر بدود وگرنه غذای شیر میشود و شیر هم با این فکر بیدار میشود که باید از سریعترین غزال سریعتر بدود) بعد، ده دقیقه فرصت داد تا برداشتهای خود را از داستان بنویسیم. منِ تنبل، با خودم گفتم:« این همه مدیر و سرپرست و آدم مهم، چرا از من بپرسد؟». ده دقیقه بعد، به من نگاه کرد و گفت:«شما بخوانید»؛ از شانس خوب من. با اعتمادبهنفس ایستادم و سررسیدم را جلوی صورتم گرفتم و...
مطب دکتر وحید راد، متخصص ارتودنسی. کنارش مطب دکتر سعید راد، متخصص قلب؛ برادر هستند. هر دو مطب در یک واحد است با یک سالن انتظار مشترک. سه دختر جوان که روپوش سفید بر تن دارند، پشت میز چوبی بزرگی نشستهاند. یکیشان منشی دکتر سعید است و دو نفر دیگر منشی دکتر وحید؛ نامشان را نمیدانم. سالن شلوغ است. بعضی بیماران نشستهاند و عدهای ایستاده. نگاه میکنم. بیماران دکتر سعید، پیرمردها و پیرزنهایی هستند که نوار قلب، آنژیوگرافی و دفترچه بیمه در دست دارند و بیماران دکتر وحید، دخترها و پسرهای جوانی که کیفهای مارکدار، موبایل و سوییچ ماشین در دست دارند. من کنار مردی حدودا پنجاه ساله که روی صندلی نشسته و با مرد کناریاش، بلند بلند حرف میزند، ایستادهام. از حرفهایشان فهمیدم نانواست. در جواب سئوالی که نشنیدم چه بود، گفت:«شش ماه پیش، دکتر راد تشخیص داد رگ قلبم گرفته است. بالن زد و فنر گذاشت. هفته قبل، شاگردم نبود که کیسههای آرد را داخل دکان ببرد، خودم بردم. قفسه سینهام درد گرفت، فکر کنم فنر جابهجا شده. حالا آمدهام دوباره نوبت... ». هنوز حرفش تمام نشده بود که منشی دکتر سعید با اخم بهش گفت:« نوبت شماست آقا ». رفت داخل مطب. دختری، حدودا بیستوسه ساله، نه خیلی زیبا، با کفشهای چرمی قرمز و کیف مشکی با خطهای قرمز و چسبی بر دماغ، در عرض یک چشم بههمزدن روی همان صندلی نشست. چند لحظه بعد، منشی دکتر وحید از او پرسید:«الناز جان، امروز که نوبت بَندینگ (کِش گذاشتن بین دندانها برای ایجاد فاصله بین آنها) نداری، چرا آمدی؟». الناز گفت:«دیشب با دندانم پسته شکستم، فکر کنم براکت دندانِ نیشم، شکسته است».
چهارشنبه، از ساعت 6 تا 7:30 شب، کنار شوفاژ، پشت به پنجره، در سالن انتظار مطب برادران راد، ایستاده بودم و نگاه میکردم. شاید کسی هم به منِ سیویک ساله نگاه میکرد.
پروانه عزیز، من را به یلدا بازی دعوت کرد. گفتم: « بازی نمیآیم »؛ قهر کرد. آمدم، شاید آشتی کند. این هم آنچه از من نمیدانید:
1- عید نوروز برای سفره هفتسینمان، ماهی قرمز نمیخرم. از ماهی میترسم.
2- برای روکمکنی برادرم، شهرام، رشته الکترونیک را انتخاب کردم؛ علاقهای نداشتم.
3- زبان که بازکردم، اولین کلمهای که گفتم :«مُمبه» بود( مُمبه=دُنبه).
4- سوم دبستان بودم. 15 نفر از همکلاسیهایم را، روز تولدم، دعوتشان کردم خانهمان . بدون اینکه با مامانم هماهنگی کنم.
5- در پست مجنونکشی، همسایهمان نبود که بید مجنون را برید، مامانم بود. سرطان هم نگرفت.
Love me so long ,as long as this lovely night and remember my black eyes as black as this heavenly night.
اتاق تاریک بود. پردهها را کنار زدم. نگاهی به اطرافم انداختم. خاک همهجا نشسته بود. چشمم به قاب روی دیوار افتاد؛ عکس عروسیام. برداشتماش و با آستینم، خاک رویاش را کنار زدم. با خودم گفتم:«پیر شدم...(بعد از چند ثانیه) لباس عروسیم کو؟». به سمت کمد رفتم. تمام خرتوپرتهایی که جلویاش بود را کنار زدم. لباسم در جعبه مقواییِ سفیدی، در طبقه دوم کمد، حبس بود. از جعبه بیروناش آوردم. سفید نبود؛ به خواسته خودم سبز بود. پوشیدم؛ گشاد بود. پای دامن خاکی بود؛ از شب عروسی. رفتم جلوی آینه. به خودم و آن لباس سبز خیره شدم، گفتم:«عروس سبز پوش». هیجان پنج سال پیش را نداشتم. آرایش کردم. دستی به موهایم کشیدم. تاج نداشتم، دستهگُل هم نداشتم؛ مثل شب عروسی. یادم آمد پنج سال پیش سفارش دستهگل ندادم. آخر میخواستم دستِ گُلم، در دستم باشد نه دستهگل. به خودم خیره شدم. انگار چیزی کم داشتم؛ شاید دستهگل عروس.
با یک فنجان چایی، یک تکه شکلات تلخ، عصر پنجشنبه، بعد از یک هفته کار، به شرطی که دلتنگ نباشی میتوانی از زندگی لذت ببری. اگر دلتنگ بودی، غمبرک نزن. گریه نکن. به موبایلت هم نگاه نکن؛ زنگ نمیزند. بشین روی کاناپه دونفره، فنجان چاییات را بگیر دستت، عطر چایی که مستت کرد، چشمهایت را ببند... صدای نفس کشیدنش را میشنوی.
آقای مهربون سوار تاکسی شد. از پنجرهٔ ماشین نگاهم کرد. لبخند زد. نگاهش کردم. لبخند زدم. راننده سوار ماشین شد. ماشین راه افتاد. آقای مهربون سرش را به طرفم برگرداند. نگاهم کرد. با لذت نگاهش کردم. دستی تکان داد. احساس امنیت کردم. ماشین دور شد. تا وقتی بین ماشینها محو میشد ایستادم و نگاهش کردم. دلم برایش تنگ شد. سردم شد. احساس سقوط کردم. صدایی نمیشنیدم. سرم گیج رفت. از درون خالی شدم. پیشانیام خیس شد؛ یک جور عرق سرد. احساس خستهگی تمام بدنم را گرفت. لرز کردم. ماشین ها دور سرم میچرخیدند. روی جدول، کنار خیابان نشستم. چشمهایم را بستم. آخرین نگاهش را در ماشین به یاد آوردم. دستش را روی شانهام احساس کردم. کولهام را گرفت و بر شانهاش انداخت. اشکهایم را پاک کرد. در آغوشم گرفت. احساس سبکی کردم. حس عجیبی داشتم؛ حس پرواز. با صدای بوق ماشینی، به خودم آمدم. چشمهایم را باز کردم. بلند شدم. راه ادامه داشت. رفتم.
جمعه صبح، دلتنگ، کنار بخاری نشسته بودم. قولوقرارهایم را، در ذهنم دوره میکردم. دلم نمیخواست به هیچکدامش عمل کنم. حوصله خواندن و نوشتن نداشتم. آلبوم دیدن، بد نبود. پشت به بخاری، روی زمین نشستم. آلبوم روی پایم. میدانستم چشمم به عکسی میافتد که با دیدنش دلتنگیام بیشتر میشود؛ دیدم. صورتم خیس شد. چانهام میلرزید. سردم بود. کمرم را به بخاری چسباندم و به عکس خیره شدم. بوی پلاستیک سوخته آمد. نبودی ولی میدیدی.
افسانه و اعظم همبازیهای دوران بچهگیام بودند. افسانه همسنم بود و اعظم که بهش میگفتیم اعظم کوچیکه، چهار سال از ما کوچکتر بود. تابستان، هرروز ساعت 5 برای بازی کردن به کوچه میرفتیم. یک روز طبق معمول به کوچه رفتم و تا ساعت 6 منتظرشان ماندم، نیامدند. رفتم دم خانهشان و زنگشان را زدم. پدرشان در را باز کرد و با عصبانیت گفت «امروز نمیآیند» و در را محکم بست. آنچه از ظاهر پدرشان در ذهنم مانده، مردی عصبانی با زیرشلواریِ راهراه، پوستی تیره، موهایی چرب و گاه بیناش سفید. من ناراحت به خانه آمدم و ماجرا را برای برادرم شهرام، که چند سالی از من بزرگتر است تعریف کردم. او گفت «ناراحت نشو، پدرشان موجی است». نفهمیدم. فکر کردم پدرشان موجی است یعنی شغل پدرشان در ارتباط با موج است. با خودم گفتم، اینها که پدرشان شغل مهمی دارد پس چرا کف حیاط خانهشان خاکی است؟ فردای آن روز، صبح زود، با صدای جیغ و فریادی که از بیرون خانه به گوش میرسید، بیدار شدم. تمام بدنم از ترس میلرزید. رفتم پشت پنجره، دیدم اعظم و برادرهایش گریه میکنند. همسایهها جمع شده بودند. ماشین نیروی انتظامی آمد و بعد از چند دقیقه آمبولانس. مادرم برای اینکه من آن صحنهها را نبینم، دست منو گرفت و برد توی اتاق ولی شهرام لحظه به لحظه به من خبر میداد. او گفت «اصغرآقا (پدر افسانه و اعظم) نیمهشب سرِ زنش را با چاقو بریده و افسانه را زخمی کرده». دلم برای اعظم کوچیکه و افسانه میسوخت. افسانه را به بیمارستان بردند و اصغرآقا را به زندان. بعدها، منظور شهرام را از «موجی بودن» فهمیدم. مشکل موج گرفتگی از وقتیکه در جبهه بوده برایش پیش آمده و مدتی هم در بیمارستان بستری بوده. بعد از مرخص شدن از بیمارستان، معتاد میشود. چند باری هم به زندان میافتد. آن روز وقتی از زنش برای خرید هروئین، پول خواسته، دعوایشان میشود و با چاقو رگ گردن زنش را میزند و افسانه که میخواسته جلوی او را بگیرد، زخمی میشود. چند هفته بعد افسانه از بیمارستان مرخص شد. از آن به بعد، هیچوقت ساعت 5 برای بازی به کوچه نیامد. افسانه در آن خانه، هم نقش پدر داشت هم مادر. اول مهر، افسانه و برادرش بهجای رفتن به مدرسه، سرِکار رفتند. با دستمزد کمی که میگرفتند و با کمکهای همسایهها زندگیشان را میگذراندند. فقط اعظم درس میخواند، چند باری دیدماش از مدرسه که برمیگشت مثل مامانها نان، سبزی و میوه خریده بود. یک روز در مورد آزادی پدرشان از مادرم سئوال کردم، گفت برای اینکه آزاد شود باید فرزند کوچکاش که آن زمان 4ساله بود به سن قانونی برسد و همه بچهها رضایت دهند. ده یازده سالی گذشت. اصغرآقا آزاد شد. پیر شده بود. تمام موهایش سفید بود. دور چشمهایش کبود و گودافتاده بود. کمتر در محله دیده میشد. چند ماه بعد از آزادیاش، آن خانه، خانه که نه، آن زمین که فقط دو اتاق وسطش بود را فروخت و از آن محله رفتند. از آن روز هشت سالی میگذرد. دیروز، در خیابان، چشمم به پوستری که به درختی آویزان بود، افتاد. باورم نمیشد. عکس اعظم کوچیکه بود. بزرگ شده بود و زیبا. نفسم بند آمد. پایین عکس این جملات نوشته شده بود«کاندیدای سومین دوره شورای اسلامی شهر/ جوانی برای ملتی جوان/دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه تهران».
از بین سیدیهای داخل داشبورد ماشین، یکی که طلایی رنگ است و رویاش نوشته شده Mp3 را بر میدارد. کمی خاک روی سیدی نشسته که با مقنعهاش پاکش میکند. سیدی را داخل سیدیخوان میگذارد. از بلندگو ها صدایی به گوش می رسد که زیاد دلنشین نیست. ریموت را برمیدارد با دکمههای بالا و پاییناش به دنبال آهنگی میگردد که مورد تایید هر دو نفرشان باشد. هر آهنگی را 5 ثانیهاش را گوش میدهند و بعد همسرش با حرکات صورتش اعتراضش را به شنیدن ادامه این آهنگ نشان میدهد. دوباره دکمه بالا و آهنگ بعدی. اینبار تقریبا 15 ثانیه صبر میکند، ظاهرا موزیک مورد تایید قرار گرفته است ولی به محض اینکه صدای خواننده به گوش میرسد که « تو را میخوام، تو را میخوام» همسرش میگوید: « این آهنگها از من و تو گذشته، بگرد آهنگ "دیگه تو را نمیخوام" یا "برو از پیشم" را پیدا کن».
در سالن انتظار مطبی، منتظر بودم نوبتم شود که چشمم به تیتر مقالهای در روزنامه سرمایه افتاد «مجوزهایی که لغو میشوند». روزنامه را برداشتم و شروع به خواندنش کردم. خلاصه آنچه خواندم این بود: اداره کتاب وزارت فرهنگ ارشاد اسلامی به تقاضای یک ناشر برای چاپ مجدد کتاب «رستمنامه» چنین گفته که «تمایلات سودابه به سیاوش باید تعدیل شود، زیرا سودابه زن پدر سیاوش است». آن ناشر با وجدان هم به دلیل تمایل نداشتن به تحریف ادبیات کهن، از چاپ کتاب صرفنظر میکند.
آخرین خط مقاله را که خواندم احساس کردم الان اواسط تیرماه است زیرا درجه حرارت بدنم بالا بود.از رفتنِ پیش دکتر صرفنظر کردم زیرا حتما تشخیصش این بود که من تب بالایی دارم پس بهتر بود هر چه سریعتر خودم را به خانه میرساندم و پاشویه میکردم.
پ.ن: نام پست برگرفته از نام کتابی است که نویسنده آن هفت ماه پیش در نمایشگاه کتاب تهران به عنوان نویسنده برگزیده انتخاب شده و امروز مجوز کتابش لغو شده است.
در حیاط خانه دوران بچهگیام یک درخت بید مجنون داشتیم. این بید مجنون رشد عجیبی داشت به حدی که از بلندای ساختمان بالاتر رفته بود. گویی لیلیاش در آسمان بود و میخواست به او رسد. یک روز که از مدرسه میآمدم از دور که چشمم به خانه افتاد، احساس کردم خانه لُخت است و چیزی کم دارد. به خانه رسیدم دیدم همسایه طبقه همکف از دست برگهای ریخته شد در کف حیاط کلافه شده و آن را از کف بریده است و برای اینکه مطمئن شود که دیگر رشد نمیکند، در محل برش نفت ریخته بود. آخر این مجنونِ ما مثل آدمهایی که سرطان دارند و شیمی درمانی میشوند و موهایشان میریزد، ریزش برگ داشت. آنچه بعد از اجرای نمایش مجنونکُشی در حیاط خانهمان باقی ماند، یک صندلی چوبیِ استوانهای بود. همسایهی ما قاتل مجنون بود و آلت قتالهاش نفت. بعد از گذشت چند هفته، دیدم از کنارههای صندلی چوبی جوانهای بیرون زده، گویی نفت به این نقاط نرسیده بود. بعد از چند ماه بید مجنون، دوباره مجنون شد. یک سال بعد همسایه طبقه همکف را دیدم که تمام موهایش ریخته است. شنیدم که سرطان دارد و شیمی درمانی میکند.
این ها که در عکس می بینی سرگردان بر روی سرامیک راهپیمایی می کنند، تکه های پازلی هستند که قرار بوده روزی من حوصله بخرج دهم و دلی را به دل داده اش رسانم تا دست به دست هم دهند و نقشی آفرینند.
ولی چندی پیش دلم حوصله اش سر رفت و بی آنکه با عقلم مشورت کند سرخود، او را به مرخصی فرستاد و اینگونه شد که امروز من
بی حوصله ام و نتوانستم در نبودش به وعده وعیدهایی که به هزار تکه پازل داده بودم عمل کنم. آنها هم بر علیه من راهپیمایی کرده اند و خواستار پاسخ از من شده اند. من هم پاسخی ندارم جز اینکه دلم را به پای میز محاکمه بکشانم.
پ.ن: آیدا از سیروسلوک به این آدرس کوچ کرد.
بعد از رد شدن از چراغ سبز وارد خیابانی شلوغ شدیم. تصمیم گرفتیم ماشین را پارک کنیم و کمی پیاده روی کنیم. جایی برای پارک ماشین پیدا نمی شد. به پیشنهاد من قرار شد زیر تابلو توقف مطلقا ممنوع پارک کنیم. آخر بعد از مدتها فرصتی پیش آمده بود که قدم بزنیم پس هیچ توقف ممنوعی نباید این فرصت را از ما می گرفت.
به راه افتادیم. حرفی برای گفتن نداشتیم جز اینکه دائما بگوییم هوا خیلی سرد است.... هنوز چند قدمی نرفته بودیم که بیزینسمن ِ تقریبا
ده ساله ای با ظاهری ژولیده و صورتی که از سرما مثل لبو قرمز شده بود، با چشمانی که هر لحظه امکان داشت اشک تمنا از آن سرازیر شود به سمتمان آمد. بیزینسمن فال حافظ می فروخت. جعبه ای که پر از پاکتهای سفید حاوی فال بود را به سمت من گرفت و من که با هیچ نوع فالی رابطه خوبی ندارم از برداشتن امتناع کردم. همسر مربوطه از من خواست فالی بردارم و بالاخره من در برابر خواسته او و چشمهای خیس پسرک و نیت ذهنی خودم تسلیم شدم و فالی برداشتم. جرات باز کردن پاکت را نداشتم. می ترسیدم. این ترس را بچه تر که بودم در برابر شنیدن کلمه "نه" اززبان پدر و مادرم تجربه کرده بودم. پشیمان از برداشتن فال بودم که یکباره چهره پسرکِ فال فروش جلوی چشمم آمد و گفت: زندگی چند صباحی پیش به من گفت "نه" ولی خواستم و زندگی کردم. جرات داشته باش و در پاکت را باز کن. نفس عمیقی کشیدم و فالم را خواندم.
سحر چون خسرو خاور علم بر کوهساران زد
به دست مرحمت یارم در امیدواران زد
پ.ن: در انتهای فال این جملات نوشته شده بود:
سال 73 زمانیکه دانشجوی ترم 3 بودم و احساس رضایت از دانشجو بودن بهترین حس آن دورانم بود و فکر می کردم شاخ غول را
شکسته ام و کتابهای 500 صفحه ای اوریجینال در دست می گرفتم و در وسط دانشگاه رژه می رفتم و در حال گذراندن واحد "خودنمایی سنی" بودم و فکر نمی کردم که شاید روزی در چاه بیافتم، در چاهی به عمق 4 متر افتادم.
داستان از این قرار بود: یک بعدازظهر بهاری در حالی که کتاب ریاضی سیلورمن را در آغوش گرفته بودم و کوله ای بر دوش و در حال رژه رفتن و فخر فروختن بودم و همه چیز را می دیدم جز یک قدمی ام، یکباره همه جا تاریک شد. در یک لحظه خود را در انتهای چاهی که بعدا فهمیدم به عمق 4 متر بوده، دیدم. هر چه تلاش کردم نتوانستم خودم را از چاه بیرون بکشم. در آن لحظه یادم آمد که خانواده محترم هیچ وقت اجازه ندادند از دیوار راست بالا بروم و امروز چقدر نیاز به این حرکت است. با خود گفتم من که تا به امروز نمره تربیت بدنی ام کمترین نمره کارنامه ام بوده آخر چگونه می توانم خود را از این منجلاب نجات دهم؟ غرور 19 سالگی از یک طرف و ترس از اینکه فردا در دانشگاه انگشت نما شوم از طرف دیگر حنجره ام را گرفته بودند و اجازه نمی دادند که فریاد بزنم و کمک بخواهم. تصمیم گرفتم از این فرصت استفاده کنم و برای یکبار هم که شده از دیوار راست بالا روم. ولی هرچه تلاش کردم بی فایده بود.
بالاخره بعد از نیم ساعت دوستانم توسط آقایی که ظاهرا از پشت سر شاهد سقوط آزاد من بوده، خبر دار شدند و با طنابی برای نجات من آمدند. بماند که بالا کشیدن من از این چاه چه دردسرهایی به همراه داشت ولی بالاخره بعد از گذشت 1 ساعت در حالی که فِریم عینکم شکسته بود و دستهایم زخمی و سیلورمنم گِلی شده بود از چاه بیرون آمدم.
ای کاش همیشه اینگونه بود که بعد از گذشت 1 ساعت از چاه بیرون بیاییم. گاهی شاید هفته ها، ماه ها یا شاید سالها طول بکشد. همه ی این ها را وقتی به یاد آوردم که، چشمم به کتاب سیلورمن افتاد. امروز آن سیلورمن گِلی، مثل قالیچه سلیمان، مرا به اعماق آن چاه برد. یک ساعت زندگی بدون غرور و فخر. با خود گفتم ای کاش آن روز تمام غرورم را در چاه جا گذاشته بودم.
ما در ماشین نشسته بودیم و منتظر سبز شدن چراغ راهنماییِ اه سه زمانه بودیم. در فکر بودم آیا بالاخره این بار بعد از سبز شدن چراغ، موفق به رد شدن از چهارراه می شویم یا نه که چشمم به ماشین سمت راستمان افتاد. در آن ماشین پیر مردی تقریبا 70 ساله، با دستانی چروک، کلاهی پشمی بر سر، عینکی کائوچویی مشکی بر چشم و ابروهایی گره خورده با اخم، راننده بود و خانمی که خوب دیده نمی شد ولی به ظاهر از راننده فرسوده تر، در کنارش نشسته بود. هیچ کلامی بین آنها رد و بدل نمی شد.گویا بوی عطری با اسانس “سکوت” در آن فضا پیچیده بود. آنها منتظر سبز شدن چراغ راهنمایی بودند.
سرم را برگرداندم و به ماشین سمت چپمان نگاه کردم. دختر و پسری جوان با رنگ و لعابی امروزی، با موهایی که بیشتر شبیه آناناس بود تا مو، با شانه هایی نزدیک به هم و ظاهرا دستانی در هم گره خورده در آن ماشین نشسته بودند. خنده بین آنها رد و بدل می شد. گویا بوی عطری با اسانس “عشق” در آن فضا پیچیده بود. آنها منتظر سبز شدن چراغ راهنمایی نبودند.
اگه گفتی چرا مسابقه اسب سواری داریم ولی مسابقه الاغ سواری نداریم؟
.
.
چون
... الاغ به همه چی فکر می کنه ، جزبه نقطه پایان!!!!
لحظه به لحظه خبر مراسم خاکسپاری اش را با موبایل خبر می داد. دل نگران بود. بین آمریکایی و ایرانی بودن غوطه ور بود. دلش
می خواست همسرش در آمریکا به روش مسلمانها به خاک رود. خودش هم نمی دانست چرا! عقاید چندین و چند ساله اش که سالها پیش در ایران جا گذاشته بود امروز به سراغش آمده بودند.
به صورت آنلاین ... خبر می داد.غسلش دادند... به روش مسلمانها کفنش کردند... بر روی کفن، به روش مسیحیها کت و دامن به او پوشانیدند... حلقه اش را دستش کردند...به قبرستان مسلمانها رسیدیم...به خاک رفت ولی با تابوت.
از کودکی قصه شب اول قبر را شنیده بود . دیده بود که هر کس که می میرد برایش دعا می خوانند که آرامش داشته باشد. از همه اقوام داخل ایران خواست که دور هم جمع شوند و دعا بخوانند تا همسر 49 ساله اش در قبر آرامش داشته باشد.....
زود یا دیر مهم نیست. در کدام سرزمین به خاک رفت مهم نیست. با کفن یا کت و دامن مهم نیست. با دعا یا بی دعا به خاک سپرده شد مهم نیست....مهم این است که او دیگر در میان ما نیست و تنها ما با یادش زنده ایم.
تمام مغزم جوهری شده. می دونی چرا؟
چون با خودنویس داخلش می نوشتم و از بس که غلط داشتم و مجبور بودم خط بزنم و دوباره بنویسم خط خطی شده و الان جوهری.
حالا یا باید با مداد بنویسم که راحت تر بتونم غلطهایم را پاک کنم یا سعی کنم اشتباه ننویسم.
مگه فرقی می کنه که سود را با "سین" بنویسیم یا با "ص" ؟
مگه فرقی می کنه که تورم را با "ت" بنویسیم یا با "ط" ؟
مگه فرقی می کنه که هزینه را با "ز" بنویسیم یا با "ض" ؟
مگه فرقی می کنه بنویسیم:
کاهش سود بانکها یا کاهش صود بانکها، کاهش تورم یا کاهش طورم، سهام عدالت یا ثهام عدالت، انرژی هسته ای یا انرژی هصته ای.......... برای من و اون فرقی نمی کنه. من اگه جای تو بودم، وقتمو صرف س و ص ، ت و ط ، ز و ض نمی کردم. برادر جان در بند سبز و سفید و قرمز نباش. ترکیب همه رنگها در نوع خودش زیباست. من جای U بودم بجای نشستن با آدم بزرگها گوش به پیر دلهای جوونی می دادم که به خط پایان رسیدند.
کی می گه زندون بده
وقتی زندونی خودش عاشق حبس ابده
کی می گه زندون بده
وقتی زندونی خودش نخواد تن به آزادی بده
حرفهای یک پنجاه و چهاری Copyright © 2008 | Torn Paper Designed by SimplyWP| Converted by Free Blogger Template | Supported by Ipiet's Notez